Không chỉ Nga, 2 ‘ông trùm’ dầu mỏ khác có trữ lượng tổng cộng 170 tỷ thùng đang ‘ngư ông đắc lợi’ giữa cuộc chiến ở Trung Đông

25/03/2026 16:38

Hai quốc gia này tự định vị mình là nhà cung cấp năng lượng đáng tin cậy trong một thế giới bất ổn.

Canada và Na Uy đang tận dụng cuộc khủng hoảng năng lượng ở Trung Đông bằng cách tăng cường xuất khẩu dầu khí cho các khách hàng châu Á và châu Âu.

Chia sẻ với tờ Financial Times (FT) bên lề hội nghị năng lượng CeraWeek ở Houston, Bộ trưởng Năng lượng Canada Tim Hodgson cho biết thế giới đang đối mặt với sự gián đoạn nguồn cung năng lượng lớn nhất trong lịch sử và các nhà sản xuất của Canada đang có vị thế lý tưởng để mang lại nguồn cung thay thế cho khách hàng. “Đây là thời điểm của Canada. Thế giới đang rất cần một nhà cung cấp ổn định”, ông Hodgson nói.

Ông cho biết, cuộc xung đột giữa Mỹ-Israel và Iran đã khiến các nước châu Á phải đối mặt với cuộc khủng hoảng tương tự như cuộc khủng hoảng đã làm rung chuyển châu Âu sau cuộc xung đột Nga-Ukraine năm 2022, khi chi phí năng lượng tăng vọt khiến nhiều ngành kinh tế có nguy cơ ngừng hoạt động.

Đồng quan điểm với Bộ trưởng Hodgson, CEO của Equinor, tập đoàn dầu khí lớn nhất Na Uy, cho biết công ty có kế hoạch tăng sản lượng trên thị trường quốc tế thêm 25% lên 900.000 thùng mỗi ngày vào năm 2030 và sẵn sàng phê duyệt các dự án mở rộng.

Ông Opedal cho biết: “Chúng tôi đang nỗ lực xem liệu có thể phê duyệt mỏ Wisting vào năm tới hay không”. Đây trong những dự án mỏ dầu lớn nhất thế giới ở vùng cực bắc. Ông nói thêm rằng nguồn tài nguyên ở Biển Barents phía bắc Na Uy “rất quan trọng đối với an ninh năng lượng” châu Âu.

Các tập đoàn dầu khí lớn đã cảnh báo rằng cuộc khủng hoảng nhiên liệu có thể lan rộng khắp toàn cầu.

CEO tập đoàn dầu khí Shell (Anh), Wael Sawan, cho biết các quốc gia có thể cần bắt đầu giảm tiêu thụ dầu khí khi cuộc chiến ở vùng Vịnh bắt đầu gây ra “những căng thẳng nghiêm trọng” trên thị trường năng lượng.

“Đó là hiệu ứng domino… Nam Á là khu vực đầu tiên chịu ảnh hưởng nặng nề nhất, sau đó lan sang Đông Nam Á, Đông Bắc Á và rồi sang châu Âu khi sang tháng 4”, ông nói.

Equinor đã hoạt động hết công suất trước khi Mỹ và Israel phát động các cuộc tấn công vào Iran 28/2. Cuộc xung đột đã mang lại lợi nhuận khổng lồ khi giá dầu thô tăng vọt 30% kể từ khi Tehran đóng cửa eo biển Hormuz, làm gián đoạn khoảng 1/5 nguồn cung dầu và khí đốt tự nhiên hóa lỏng toàn cầu.

Ngành công nghiệp dầu mỏ của Na Uy hy vọng rằng những lo ngại mới về nguồn cung năng lượng sẽ khiến EU xem xét lại lệnh cấm khoan dầu ở Bắc Cực. Na Uy hiện là nhà sản xuất dầu mỏ và khí đốt tự nhiên lớn nhất Tây Âu

Việc giá dầu tăng vọt lên trên 100 USD/thùng do tình hình bất ổn ở Trung Đông đã thúc đẩy các nhà sản xuất năng lượng của Canada và khuyến khích các công ty đẩy nhanh kế hoạch cho nhiều dự án khác.

Enverus, một nhóm nghiên cứu, ước tính các nhà sản xuất dầu của Canada sẽ thu thêm khoản lợi nhuận khổng lồ 90 tỷ đô la Canada (65 tỷ USD) trong năm nay nếu giá dầu thô duy trì ở mức cao kể từ khi xung đột bắt đầu.

Ông Hodgson cho biết ngành công nghiệp khí hóa lỏng (LNG) của Canada cũng đang đứng trước thời cơ phát triển nhanh chóng khi cuộc chiến với Iran khiến các nhà máy LNG của Qatar bị thiệt hại và ảnh hưởng tới xuất khẩu.

Bộ trưởng Hodgson cho biết các dự án đang được triển khai hoặc lên kế hoạch ở miền tây Canada có thể đưa nước này trở thành nhà xuất khẩu LNG lớn thứ 4 thế giới. Nhà máy LNG Canada ở British Columbia đã đi vào hoạt động năm ngoái. Tổng lượng xuất khẩu LNG của Canada dự kiến đạt 50 triệu tấn mỗi năm vào 2030, gần bằng 2/3 so với Qatar trước xung đột.

Ngoài Canada và Na Uy, Nga được cho là bên hưởng lợi lớn nhờ giá dầu tăng cao trong bối cảnh xung đột ở Trung Đông leo thang. Theo Trung tâm Nghiên cứu Năng lượng và Không khí Sạch (CREA), Nga đã thu được 7,7 tỷ euro (8,4 tỷ USD) từ xuất khẩu nhiên liệu hóa thạch trong 2 tuần đầu tiên của cuộc chiến giữa Mỹ-Israel và Iran. Từ ngày 1 – 15/3, doanh thu xuất khẩu dầu, khí đốt và than đá đạt trung bình 513 triệu euro (559 triệu USD) mỗi ngày, tăng từ 472 triệu euro (514 triệu USD) trong tháng 2. Riêng doanh thu từ dầu mỏ đã đạt 372 triệu euro (405 triệu USD) mỗi ngày trong giai đoạn này, tăng 14% so với tháng trước.

Theo FT