Không phải dầu mỏ, Trung Quốc ‘hốt bạc’ với 3 mặt hàng kỷ nguyên mới, 50 quốc gia đổ xô gom: Thời ‘hái quả ngọt’ khiến thế giới giật mình ngoái nhìn

27/04/2026 16:30

Cuộc chiến tại Iran đã khiến các quốc gia vốn thiếu dầu mỏ phải chạy đua tìm kiếm nhiên liệu thay thế. Nhiều nước đang lựa chọn các giải pháp năng lượng tái tạo và tìm đến cường quốc năng lượng sạch của hành tinh là Trung Quốc.

Theo tổ chức tư duy năng lượng Ember, xuất khẩu công nghệ điện mặt trời, pin và xe điện của Trung Quốc đều đạt mức cao kỷ lục trong tháng 3. Đây là dấu hiệu cho thấy cú sốc cung ứng dầu mỏ đang đẩy nhanh việc áp dụng năng lượng sạch trên toàn cầu.

Kể từ khi xung đột nổ ra vào cuối tháng 2, quân đội Iran đã phong tỏa hiệu quả eo biển Hormuz và cắt đứt khoảng 1/5 nguồn cung dầu mỏ và khí đốt tự nhiên của thế giới. Biến động giá dầu tăng vọt khi xung đột lan rộng và các cuộc đàm phán hoà bình rơi vào bế tắc.

Trong bối cảnh đó, các quốc gia châu Á phụ thuộc vào nhập khẩu năng lượng từ Trung Đông đang cố gắng giảm thiểu tình trạng thiếu hụt nhiên liệu bằng cách khuyến khích tiết kiệm năng lượng và rút ngắn giờ làm việc.

Khi các quốc gia đầu tư nhiều hơn vào năng lượng tái tạo, Trung Quốc trở thành bên hưởng lợi lớn nhất với vị thế là nhà sản xuất xe điện, tuabin gió và tấm pin mặt trời lớn nhất thế giới.

Báo cáo từ Ember cho biết Trung Quốc đã xuất khẩu 68 gigawatt công nghệ mặt trời trong tháng 3. Con số này vượt kỷ lục cũ được thiết lập vào tháng 8 tới 50%. Có 50 quốc gia đã xác lập kỷ lục mới về nhập khẩu tấm pin mặt trời từ Trung Quốc. Trong đó, mức tăng trưởng mạnh nhất đến từ các thị trường mới nổi ở châu Á và châu Phi, vốn là những nơi chịu ảnh hưởng nặng nề nhất bởi cuộc khủng hoảng năng lượng.

Dữ liệu hải quan Trung Quốc cho thấy tổng kim ngạch xuất khẩu của nhóm "ba sản phẩm mới" gồm điện mặt trời, pin và xe điện đã tăng 70% so với cùng kỳ năm ngoái. Nhóm sản phẩm này đang đóng góp đáng kể vào GDP của Trung Quốc thay thế cho hàng may mặc, đồ gia dụng và nội thất vốn là động lực tăng trưởng trước đây.

Chỉ riêng xuất khẩu pin của Trung Quốc đã đạt 10 tỷ USD trong tháng 3 với tốc độ tăng trưởng đặc biệt cao tại Liên minh châu Âu, Australia và Ấn Độ.

Tại Trung Quốc, các khoản đầu tư khổng lồ của nhà nước vào ngành năng lượng xanh đã giúp nâng cao khả năng tự chủ năng lượng và giảm bớt rủi ro từ tình trạng thiếu hụt dầu mỏ. Sự thống trị trong công nghệ tái tạo cũng mang lại cho Bắc Kinh nhiều ảnh hưởng địa chính trị và kinh tế hơn.

Ví dụ điển hình là Pakistan đã tránh được phần nào tác động từ cuộc chiến nhờ việc nhập khẩu lượng lớn các tấm pin mặt trời giá rẻ từ Trung Quốc vài năm trước. Việc sử dụng năng lượng mặt trời thay vì dầu nhập khẩu tốn kém ước tính giúp quốc gia này tiết kiệm hàng tỷ USD mỗi năm.

Không chỉ có tấm pin mặt trời, việc áp dụng xe điện toàn cầu đã giúp giảm tiêu thụ dầu khoảng 1,7 triệu thùng vào năm ngoái. Theo Hiệp hội Ô tô hành khách Trung Quốc, xuất khẩu xe điện và xe hybrid của nước này đã lập kỷ lục vào tháng 3 với mức tăng 140% so với cùng kỳ năm ngoái.

Các nhà phân tích lưu ý rằng một phần nguyên nhân dẫn đến sự bùng nổ doanh số vào tháng trước là do các doanh nghiệp tích trữ hàng trước khi Trung Quốc ngừng chính sách hoàn thuế vào tháng 4.

Mặc dù đà tăng trưởng kỷ lục của tháng 3 có thể không duy trì liên tục, nhưng xung đột tại Trung Đông đã củng cố lý do để các nước chuyển sang năng lượng thay thế trong dài hạn.

Theo CNN