Tương lai mới trên những “cánh đồng không dấu chân”

Từ ruộng lúa truyền thống đến áp dụng khoa học kỹ thuật vào nông nghiệp

Lúa là một trong những cây trồng chủ lực của tỉnh Lâm Đồng, với diện tích canh tác hằng năm khoảng 125.000 – 130.000ha, năng suất bình quân đạt 6 tấn/ha. Mục tiêu của tỉnh Lâm Đồng là hình thành các vùng sản xuất lúa tập trung, xây dựng chuỗi giá trị lúa gạo chất lượng cao và lúa gạo đặc sản mang thương hiệu địa phương tại các vùng trọng điểm như địa phương Đức Linh, Tánh Linh, Hàm Thuận Bắc cũ, các xã Bắc Bình và Tuy Phong.

Một trong những điểm nhấn nổi bật trong sản xuất lúa chất lượng cao tại Lâm Đồng là việc ứng dụng máy bay không người lái trong các khâu chăm sóc, đặc biệt là phun thuốc bảo vệ thực vật và phân bón lá.

Sử dụng máy bay không người lái trên những “cánh đồng không dấu chân”.

Theo ông Nguyễn Hoàng Phúc, Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Lâm Đồng, việc sử dụng drone giúp phun thuốc chính xác, đồng đều, từ đó giảm lượng thuốc bảo vệ thực vật, hạn chế thất thoát và giảm phát thải ra môi trường. Quan trọng hơn, giải pháp này giúp giảm mạnh lao động thủ công, bảo vệ sức khỏe người sản xuất do không phải tiếp xúc trực tiếp với hóa chất.

Thực tế tại các địa phương cho thấy, chi phí thuê máy bay phun thuốc chỉ khoảng 200.000 đồng/ha, trong khi nếu thuê nhân công phun thủ công, chi phí dao động từ 600.000 đến 1.000.000 đồng/ha tùy thời điểm. Nhờ đó, chi phí sản xuất được cắt giảm đáng kể, hiệu quả lao động tăng lên rõ rệt.

Song song với cơ giới hóa, sản xuất lúa theo tiêu chuẩn VietGAP được xác định là nền tảng kỹ thuật cốt lõi trong phát triển vùng lúa chất lượng cao của tỉnh.

Cán bộ Trung tâm Khuyến nông tỉnh Lâm Đồng và cán bộ địa phương kiểm tra trên cánh đồng VietGAP.

Theo Trung tâm Khuyến nông tỉnh Lâm Đồng, sau 2 năm triển khai kế hoạch phát triển vùng sản xuất lúa thương pH ẩm chất lượng cao trên địa bàn tỉnh đến năm 2025, đơn vị đã tổ chức 87 lớp tập huấn cho gần 2.500 lượt nông dân, tập trung vào các chuyên đề sản xuất lúa bền vững theo tiêu chuẩn SRP, ghi chép nhật ký điện tử và truy xuất nguồn gốc sản xuất.

Cùng với đó, 16 mô hình sản xuất lúa theo tiêu chuẩn VietGAP hoặc tương đương với tổng diện tích 235ha đã được xây dựng. Trong số này, 85ha đã được cấp chứng nhận VietGAP tại các hợp tác xã tiêu biểu như HTX Tổng hợp Nông nghiệp hữu cơ Hàm Phú, HTX Dịch vụ Nông nghiệp Bắc Ruộng, HTX Gia An và HTX Đức Phú.

Các mô hình VietGAP đều áp dụng gieo sạ từ 100 – 120 kg/ha, giảm khoảng 50% so với tập quán truyền thống. Nhờ đó, cây lúa sinh trưởng khỏe, ít sâu bệnh, hạn chế đổ ngã.

Những bông lúa trĩu hạt trên cánh đồng VietGAP của tỉnh Lâm Đồng.

Hướng đi bền vững cho hạt gạo Lâm Đồng

Trò chuyện với PV, anh Đặng Hùng Dũng, nông dân xã Đức Linh cho biết: "Trước đây tôi gieo sạ 200 – 250 kg/ha, tốn giống mà năng suất không cao. Sau khi tham gia mô hình sạ cụm, giảm giống xuống còn 100 kg/ha nhưng vẫn thu được 8 tấn/ha. Tôi thấy hiệu quả rõ rệt nên đã đầu tư máy sạ cụm để phục vụ gia đình và làm dịch vụ".

Kết quả từ các mô hình VietGAP cho thấy, năng suất lúa vụ Mùa đạt trung bình trên 6,5 tấn/ha, cao hơn sản xuất đại trà khoảng 1,3 tấn/ha; vụ Đông Xuân đạt trên 7,5 tấn/ha, cá biệt có hộ đạt tới 10 tấn/ha. Lợi nhuận bình quân cao hơn sản xuất truyền thống từ 500.000 đồng đến vài triệu đồng mỗi hecta.

Đặc biệt, tại xã Bắc Bình, mô hình sản xuất lúa giảm phát thải khí nhà kính đã mang lại "lợi ích kép". Năng suất tăng khoảng 5%, chi phí sản xuất giảm hơn 1,5 triệu đồng/ha, lợi nhuận tăng 20%.

Sử dụng máy bay không người lái trên những “cánh đồng không dấu chân”.

Thông tin với PV ĐS&PL - Người Đưa Tin, ông Nguyễn Hoàng Phúc, Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Lâm Đồng cho biết, từ năm 2024 đến tháng 12/2025, Trung tâm Khuyến nông tỉnh Lâm Đồng đã triển khai 27 mô hình "Cánh đồng không dấu chân" với tổng diện tích 322ha, trong đó 55ha được chứng nhận VietGAP. Các mô hình này đã từng bước thay đổi tập quán canh tác của nông dân theo hướng sản xuất có kiểm soát, thân thiện môi trường và thích ứng với biến đổi khí hậu.

Người dân Quảng Trị xuyên đêm gặt lúa "chạy" bão số 5ĐỌC NGAY

Vụ Đông Xuân 2025 – 2026, tỉnh tiếp tục triển khai 87ha mô hình VietGAP và 28 ha mô hình giống lúa mới chất lượng cao tại các vùng trọng điểm. Đồng thời, kế hoạch năm 2026 sẽ mở rộng từ 40 – 60ha lúa giảm phát thải khí nhà kính với kinh phí khoảng 1 tỷ đồng từ nguồn sự nghiệp nông nghiệp.

Từ những cánh đồng VietGAP đến những thửa ruộng ứng dụng drone, con đường phát triển lúa chất lượng cao ở Lâm Đồng đang dần hiện rõ. Đây không chỉ là hướng đi nâng cao giá trị hạt gạo, mà còn là bước chuyển quan trọng trong xây dựng nền nông nghiệp hiện đại, xanh và bền vững.

Những cánh đồng lúa chất lượng cao của Lâm Đồng.