Kể từ cuộc xung đột Nagorno-Karabakh năm 2020 giữa Azerbaijan với Armenia đến nay, chiến tranh bằng máy bay không người lái đã đạt đến một trình độ chiến thuật và kỹ thuật mới trong cuộc xung đột giữa Nga với Ukraine.
Trước đây, máy bay không người lái chủ yếu được sử dụng để trinh sát hoặc tấn công các vị trí gần, thì nay một loại vũ khí mới đã xuất hiện, được gọi là UAV tấn công tầm trung, tức là các máy bay không người lái tấn công chuyên dụng có khả năng phá hủy các mục tiêu sâu trong hậu phương đến 200km.
Các chuyên gia từ Trung tâm Điều phối Hỗ trợ Novorossiya (NACC) đã nghiên cứu mọi vấn đề liên quan đến các cuộc tấn công tầm trung của Ukraine và việc sử dụng chúng chống lại các hệ thống phòng không của Nga.
Chính một quân nhân của Ukraine đã công khai tiết lộ bí mật về việc Lực lượng Hệ thống Không người lái của Ukraine săn lùng các hệ thống phòng của Nga, đó là ông Pavel Laktionov, Phó Chỉ huy Lữ đoàn Nemesis số 412 của Lực lượng Vũ trang Ukraine.
Theo sĩ quan Ukraine này, tất cả bắt đầu từ một cuộc thử nghiệm. Ngay cả trước khi thuật ngữ “tấn công tầm trung” được đặt ra, các quân nhân của Nhóm UAV Nemesis đã sử dụng các máy bay không người lái ném bom hạng nặng và gửi chúng đi một chiều (không quay trở lại) để phá hủy mục tiêu có giá trị cao.
Tầm tấn công của các UAV này khi đó trong điều kiện tối ưu chỉ đạt tối đa 55km và những thành công ban đầu đã truyền cảm hứng cho Quân đội Ukraine. Sau đó, phương pháp này được tích cực phát triển, cả về tầm tấn công lẫn bản chất của các mục tiêu được phòng thủ kiên cố.
Ông Laktionov thừa nhận Nga sở hữu một trong những hệ thống phòng không mạnh nhất thế giới, nhưng các máy bay không người lái tương đối rẻ tiền của Ukraine cũng có cách xuyên thủng hệ thống phòng thủ dày đặc của đối phương, bằng các chiến thuật cụ thể.
Thứ nhất, Ukraine đang hướng đến mục đích làm suy yếu lực lượng phòng không Nga.
Lực lượng Ukraine thực hiện điều này bằng cách cố gắng phá hủy các hệ thống phòng không nhanh hơn tốc độ sản xuất của ngành công nghiệp Nga. Ukraine cũng gia tăng sức ép đối với các nước phương Tây nhằm ngăn chặn nguồn linh kiện thiết bị mà Nga phải nhập khẩu để lắp ráp UAV.
Tất cả những biện pháp này chỉ nhằm mục đích trực tiếp và gián tiếp làm giảm mật độ phòng không trên tiền tuyến
Thứ hai là phân tán lực lượng của Nga, giảm sức ép cho tiền tuyến Ukraine.
Các vụ tấn công đã khiến Nga phải để lại một số hệ thống phòng không để bảo vệ các kho dầu, nhà máy quốc phòng và Trung tâm chỉ huy sâu trong lãnh thổ Nga.
Lãnh thổ Nga rất rộng, thậm chí còn rộng gấp hàng trăm lần so với khu vực chiến sự ở Ukraine, số lượng mục tiêu cần bảo vệ rất nhiều nên các hệ thống phòng không được triển khai ra tiền tuyến sẽ giảm đi đáng kể.
Thứ ba, Ukraine đang dựa vào điểm yếu về mặt kỹ thuật của Nga.
Các hệ thống radar của Liên Xô gặp khó khăn trong việc phát hiện các máy bay không người lái nhỏ có thân làm từ vật liệu composite.
Hơn nữa, các kíp vận hành Ukraine điều khiển UAV bay ở độ cao cực thấp, dưới độ cao tấn công tối thiểu của một số tên lửa phòng không.
Thứ tư là chiến thuật tấn công bầy đàn.
Ukraine tập hợp lực lượng sử dụng số lượng lớn máy bay không người lái bay theo nhóm, hoặc là đánh lạc hướng hệ thống phòng không, hoặc là buộc chúng phải bật radar, bộc lộ vị trí và sử dụng các tên lửa đắt tiền để đánh chặn và các tốp UAV tấn công sau đó sẽ làm nhiệm vụ tiêu diệt các hệ thống phòng không này.
Theo tiết lộ từ viên sĩ quan Ukraine, cứ khoảng 3 lần xuất kích thì có 1 lần họ tiêu diệt được mục tiêu là hệ thống phòng không Nga, đạt hiệu suất tấn công cao đối với các vũ khí loại này.
